Kategoria: Rehabilitacja

Rehabilitacja poudarowa dla osób starszych?

Udar mózgu to stan wynikający z zatrzymania dopływu krwi do tkanek mózgu w wyniku czego dochodzi do obumarcia tej części mózgu. Jest to stan bezwzględnie zagrażający życiu człowieka.

Najczęstszym udarem mózgu jest udar niedokrwienny – 4/5 przypadków. Dochodzi do niego kiedy niedrożność tętnicy powoduje niedostarczenie krwi do mózgu. najczęstszą przyczyną jest miażdżyca lub zator.

Głównym celem rehabilitacji pacjentów po udarze jest przywrócenie mowy oraz poprawa funkcji ruchowych. Proces rehabilitacji powinien rozpocząć się najszybciej jak to możliwe, od tego zależy stopień sprawności oraz czas powrotu do zdrowia.

W pierwszej kolejności rehabilitacja ma zadanie pionizację pacjenta, przywrócenie czucia w mięśniach, zapobieganie przykurczom i wsparcie logopedyczne.

Rehabilitację można podzielić na trzy etapy. Pierwszy to profilaktyka funkcjonalna. Odbywa się już w szpitalu, polega na zapobieganiu odleżynom, przykurczom mięśni, a także obejmuje całość działań przygotowujących układ ruchu do powrotu prawidłowego funkcjonowania. Zazwyczaj trwa do 21 dni od rozpoznania. Drugi etap to rehabilitacja funkcjonalna. Ona z reguły trwa do 24 miesięcy w okresie przewlekłym. Jest to indywidualna terapia i polega na przywróceniu funkcjonalności narządów ruchu i mowy sprzed choroby. W tym okresie bardzo ważna jest współpraca pomiędzy terapeutą a pacjentem, aby skupiać uwagę na funkcjach wskazywanych przez chorego. Trzeci etap to rehabilitacja środowiskowa. To czas kiedy pacjent uczy się funkcjonować w społeczeństwie po udarze z pozostałymi dysfunkcjami. Ten etap może trwać nawet 5 lat.

Podczas terapii należy pamiętać, aby poza sferą ruchową zadbać o kwestie psychologiczne i logopedyczne pacjenta. To bardzo ważne w procesie leczenia, aby wszystkie procesy odbywały się równolegle.

Rehabilitacja może odbywać się w dedykowanych ośrodkach rehabilitacyjnych, jak również może być prowadzona przez doświadczonego fizjoterapeutę. Obecnie metody terapeutyczne dobierane są w sposób zoptymalizowany do stanu zdrowia i możliwości pacjenta. Obecnie najczęściej stosowaną terapią jest kinezyterapia z wykorzystaniem metody PNF, czyli stymulacji receptorów percepcyjnych oraz metoda NDT-Bobath mająca na celu aktywowanie funkcjonalne całego ciała.

Czym jest rehabilitacja ortopedyczna?

Z definicji rehabilitacja ortopedyczna to zestaw działań mających na celu przywrócenie funkcji narządów ruchu sprzed urazu czy wypadku, dotyczy to również zmian wrodzonych lub nabytych układu ruchu (kości, stawy, mięśnie). To także wsparcie dla sportowców bądź osób rozpoczynających treningi oraz osób dotkniętych długotrwałym bólem, np. kręgosłupa.

Wcześnie rozpoczęta rehabilitacja pozwala na całkowity powrót do sprawności sprzed urazu (oczywiście jest to uzależnione od stopnia uszkodzenia i niepełnosprawności). Najczęściej jednak osobami korzystającymi z rehabilitacji ortopedycznej są osoby po różnego rodzaju urazach, złamaniach, zwichnięciach, kontuzjach.

Na kompleksową rehabilitację ortopedyczną składa się terapia manualna połączona z nowoczesnymi zabiegami fizykoterapeutycznymi, ćwiczenia propriocepcyjne oraz motoryka. W rehabilitacji ortopedycznej wykorzystuje się także masaż oraz kinesiology taping, czyli plastry medyczne. Mają one działanie przeciwbólowe, zmniejszają napięcie mięśni i wpływają na ich rozluźnienie.

Zabiegi fizykoterapeutyczne to najczęściej laser, pole magnetyczne, prądy lub ultradźwięki. Zadaniem ich jest pobudzenie tkanek do regeneracji, co przyspiesza proces rekonwalescencji.

Przebieg i czas trwania rehabilitacji jest uzależniony od wielu czynników. Miedzy innymi od stopnia urazu, uszkodzenia, czasu jaki upłynął od kiedy nastąpił uraz oraz motywacji i natężenia pracy pacjenta. W pierwszej fazie rehabilitant poprzez terapię manualną może pobudzić tkanki do regeneracji, jednak stopniowo zalecane ćwiczenia powinny być wykonywane przez samego pacjenta. Nastawienie i regularność wykonywania zaleconych ćwiczeń przyspiesza powrót do sprawności.

Należy pamiętać, że rehabilitacja to proces. On może trwać od kilku tygodni do nawet kilkunastu miesięcy bądź dłużej. Stąd tak ważne jest samozaparcie, mobilizacja i regularność terapii.

Czym jest rehabilitacja neurologiczna?

Zacznijmy od definicji: rehabilitacja neurologiczna to zespół czynności rehabilitacyjnych mających na celu poprawę stanu zdrowia osób dotkniętych np. udarem, stwardnieniem rozsianym, chorobą Parkinsona, czy innymi schorzeniami neurologicznymi.

W zestaw działań wspierających taką osobę poza fizjoterapią  i ćwiczeniami wchodzą konsultacje psychologiczne i logopedyczne. Rehabilitacja neurologiczna na ułatwić codzienne funkcjonowanie, poprawić sprawność i samodzielność osoby chorej. Głównym zadaniem jest ułatwienie powrotu do sprawnego funkcjonowania w codziennym życiu.

Z uwagi na mnogość rodzajów chorób, problemów i deficytów z jakimi może borykać się chory rehabilitacja powinna opierać się na założeniach, planie i określeniu celów jakie chcemy osiągnąć. Działania losowe, przypadkowe, bez zachowania systematyczności nie przyniosą żadnych rezultatów jeśli nie będą koordynowane. Ważny jest także czas – im wcześniej rozpoczęta rehabilitacja tym większa szansa na zdecydowaną poprawę i szybszy powrót do zdrowie sprzed choroby.

W rehabilitacji neurologicznej stosuje się różne metody. Przed wyborem metody i rozpoczęciem rehabilitacji ważne jest określenie parametrów opisujących sprawność wg wystandaryzowanej skali np. Brunnstrom, wyników rezonansu jeśli jest oraz innych badań pomocnych w określeniu stopnia niepełnosprawności.

Metody jakie o udowodnionej skuteczności i najczęściej są stosowane to metoda bobath (ćwiczenia całego ciała poprzez stosowanie ruchów najbardziej zbliżonych do fizjologicznych), metoda MAES – masaż tkanek głębokich, metoda Vojty – czyli manualna stymulacja punktów uciskowych zlokalizowanych w odpowiednich częściach na ciele, integracja sensoryczna, czy metoda PNF – inaczej stymulacja receptorów ruchu i pozycji ciała. Dobór metody zależy od rodzaju schorzenia i problemów, a także od chęci współpracy ze strony pacjenta. Przy schorzeniach neurologicznych (np. udar) ważne są także działania z zakresu logopedii i psychologii. Nastawienie pacjenta do procesu leczenia to ważny czynnik w procesie rehabilitacji.

Rehabilitację neurologiczną powinny przeprowadzać osoby z wiedzą i doświadczeniem w pracy z takimi schorzeniami. Ważne jest także miejsce i atmosfera jaka panuje podczas zajęć.